Pierwszy krok jest zawsze najtrudniejszy
Decyzja o rzuceniu palenia nigdy nie jest łatwa. Gdy już ją podejmiemy, pojawiają się wątpliwości: „jak sobie poradzę, gdy poczuję chęć sięgnięcia po papierosa?”, „jak się oprę pokusie, gdy inni wokół mnie palą?”. Na te i wiele innych pytań każdy palacz musi znaleźć swoją własną odpowiedź. Silna wola i motywacja to podstawa w walce z nałogiem.
Co ciekawe, to nie samo rzucenie palenia jest największym wyzwaniem, a wytrwanie w abstynencji. Wiele osób zadaje więc sobie pytanie, czy da się rzucić palenie z dnia na dzień albo w kilka dni? Jeśli jesteśmy odpowiednio zmotywowani i zdyscyplinowani, istnieje taka szansa, niemniej ważniejsze jest to, aby rzucić na dobre i nie powrócić do nałogu. Statystyki są nieubłagane, badania pokazują, że nawet ¾ osób próbujących rzucić palenie samodzielnie wraca do palenia już w pierwszym tygodniu od zgaszenia ostatniego papierosa.1 Warto jednak wiedzieć, że rzucając palenie możemy skorzystać ze wsparcia.
Dlaczego warto rzucić już teraz?
Po pierwsze zdrowie
Palenie papierosów ma udowodniony negatywny wpływ na wiele czynników życia, najważniejszym jest jednak nasze zdrowie. Badania pokazują, że palacze są narażeni na szereg chorób:
choroby układu oddechowego – 80% zgonów z powodu zapalenia oskrzeli i rozedmy płuc jest spowodowanych paleniem papierosów2;
choroby serca i układu krążenia – 5x zwiększa się ryzyko ataku serca u palaczy poniżej 40. roku życia w porównaniu do osób niepalących2;
nowotwory – 8 na 10 śmierci na nowotwory płuc jest spowodowana paleniem papierosów2;
To tylko część z szerokiej listy potencjalnych zagrożeń. W ostatnim czasie Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) zwróciła uwagę, że palacze mogą ciężej przechodzić chorobę COVID-19, a także zwiększa się u nich prawdopodobieństwo wystąpienia ciężkich powikłań, m.in. zespołu ciężkiej niewydolności oddechowej.3 Obserwacja pacjentów chińskich, z chorobami serca i układu krążenia wywołanymi przez palenie papierosów, pokazała, że są oni w grupie podwyższonego ryzyka rozwinięcia się ciężkiej postaci choroby COVID-19, co może też wpływać na śmiertelność pacjentów.3 WHO zwraca też uwagę, że z racji na fakt, że COVID-19 jest nową jednostką chorobową, nie jest jeszcze w pełni poznana zależność miedzy samą chorobą a paleniem i potrzebne są dalsze badania w tym kierunku.3 Opierając się na dostępnej obecnie literaturze naukowej, organizacja rekomenduje zaprzestanie palenia papierosów.3
Okazja czyni niepalącego
Doskonała okazja do rzucenia palenia nadarza się właśnie teraz! 31 maja każdego roku obchodzony jest Światowy Dzień Bez Papierosa, który dla wielu osób jest początkiem walki z nałogiem. W tym dniu pojawiają się liczne kampanie, zwiększające świadomość o negatywnych skutkach palenia, pomagające palaczom podjąć trudną decyzję o rzuceniu palenia.
Dodatkowo od 20 maja wchodzi w Polsce zakaz sprzedaży papierosów mentolowych, które stanowią ok. 30% rynku.4 Co ciekawe wielu palaczy nawet nie wie o tych zmianach. Może się więc okazać, że z dnia na dzień nasze ulubione papierosy po prostu znikną ze sklepów i warto wykorzystać ten moment, aby pożegnać się z nimi na dobre.
Nie tylko maj jest dobrym miesiącem na rzucenie palenia, ale również listopad, kiedy to obchodzimy Światowy Dzień Rzucania Palenia. Przypada on corocznie na trzeci czwartek listopada, w 2020 roku będzie to 19 listopada.
Jak sobie pomóc?
Kiedy podjęliśmy już postanowienie o porzuceniu nałogu, powinniśmy się do tego przygotować. O wiele łatwiej jest przygotować plan (a nawet różne jego wersje) i trzymać się go, niż działać spontanicznie. W planie zawieramy wszystkie istotne informacje:
- jaką strategię wybieramy – stopniowe ograniczenie liczby papierosów czy ich całkowite odstawienie;
- określamy czas – nie tylko datę, ale też i etapy pośrednie czy punkty kontrolne, które będą miarą naszych postępów, warto wyznaczyć sobie nagrodę, którą będziemy otrzymywać za realizację każdego etapu;
- przygotowujemy cele i „koła ratunkowe” – czym wypełnimy sobie „pustkę” po papierosach, może to być sport, nowe hobby czy chociażby drobna zmiana nawyków, np. zamiast papierosa do porannej kawy spróbujmy zjeść zdrowe śniadanie lub chociaż owoc;
- zapewnijmy sobie wsparcie innych – jeśli to możliwe poszukajmy pomocy w najbliższym otoczeniu – rodzina, przyjaciele, osoby, które same rzuciły lub chcą podjąć to wyzwanie z razem nami. Nie zawsze to jednak wystarczy.
Więcej dowiesz się tutaj.
Wsparcie psychologiczne i farmakologiczne zwiększają szansę na sukces
Samodzielne rzucanie papierosów jest obarczone ryzykiem niepowodzenia, na szczęście jest wiele możliwości, które mogą zwiększyć szansę na rzucenie palenia. Doskonałą formą wsparcia procesu wyjścia z nałogu jest pomoc psychoterapeuty wyspecjalizowanego w terapii uzależnień, który pomoże w znalezieniu i utrzymaniu motywacji na każdym etapie rzucania palenia. Również przy większych ośrodkach opieki zdrowotnej funkcjonują stacjonarne Poradnie Pomocy Palącym, np. w Warszawie działa ona przy Narodowym Centrum Onkologii.
Jeśli nie mamy możliwości skorzystania z usług terapeuty w swojej najbliższej okolicy nic straconego. Od lat funkcjonuje także Telefoniczna Poradnia Pomocy Palącym pod numerem 801 108 108. Profesjonalni doradcy i terapeuci są dostępni od poniedziałku do piątku w godzinach 09.00-21.00 oraz w soboty 09.00-15.00. Pomagają w opracowaniu Indywidualnego Planu Terapii i wspierają przez cały czas trwania procesu rzucania palenia.
W przypadku, gdy głód nikotynowy jest tak silny, że utrudnia codzienne funcjonowanie, warto rozważyć także sięgnięcie po środki farmakologiczne jak np. Nikotynowa Terapia Zastępcza (NTZ). Polega ona na kontrolowanym dostarczaniu zmniejszających się dawek nikotyny w celu eliminacji nieprzyjemnych objawów odstawiennych. Wieloletnie i liczne badania potwierdziły, że stosowanie NTZ dwukrotnie zwiększa szansę na wygranie walki z nałogiem w porównaniu do polegania jedynie na samej silnej woli.5 Nie bez znaczenia jest także bezpieczeństwo, które pozwala na stosowanie NTZ u szerokiej grupy pacjentów, także tych z chorobami serca i układu krążenia, a nawet u kobiet w ciąży pod kontrolą lekarza.6 Szeroki wybór dostępnych postaci leków pozwala na personalizację terapii, a w przypadku gdy uzależnienie jest bardzo silne i (lub) gdy zdarzyło się nam powrócić do nałogu pomimo stosowania monoterapii, można zastosować tzw. terapię łączoną. Polega ona na zastosowaniu plastra transdermalnego, który powoli do 16 godzin uwalnia stałą dawkę nikotyny, pozwalając na normalne funkcjonowanie w ciągu dnia, a w momentach kryzysowych sięgamy dodatkowo po formę doustną, która pomaga przezwyciężyć nagłe pragnienie zapalenia papierosa i wytrwać w abstynencji.
Więcej informacji o tym jak skutecznie rzucić palenie i jak może w tym pomóc Nikotynowa Terapia Zastępcza znajduje się na stronie: www.nicorette.pl
Materiał przygotowany przez firmę Johnson&Johnson.
PL-NI-2000015
Referencje:
Hughes JR, Keely J, Naud S. Shape of the relapse curve and long-term abstinence among untreated smokers. Addiction. 2004 Jan;99(1):29-38. Review.
Ash facts at a glance. Smoking and disease statistics June 2016.
Maseeh A, Kwatra G. A review of smoking cessation interventions. MedGenMed. 2005 Jun 7;7(2):24.
ChPL Nicorette Invisipatch
